Te vroeg geboren

Soms wordt een baby te vroeg geboren. Wat kunnen oorzaken zijn? Welke gevolgen heeft het voor de baby en wat betekent het voor jou of jullie als ouder(s)?

Hoeveel baby’s worden te vroeg geboren?

Als een baby wordt geboren tussen 37 en 42 weken zwangerschap, is hij of zij op tijd geboren. In Nederland wordt ongeveer 7% van de baby’s te vroeg geboren. Dat zijn ongeveer 12.000 baby’s per jaar. 1800 daarvan worden zelfs vóór 32 weken zwangerschap geboren. Dat noemen we zeer vroeg geboren. Geboren tussen 32 en 37 weken zwangerschap noemen we te vroeg geboren.

Wat vergroot de kans op een vroeggeboorte?

De kans dat je kind te vroeg geboren wordt, kan groter zijn door:

• Een te zwakke of te korte baarmoederhals;
• Een probleem met de placenta;
• Te vroeg gebroken vliezen;
• Te veel of te weinig vruchtwater;
• Poep in het vruchtwater;
• Een zwangerschap van een meerling;
• Roken tijdens de zwangerschap. Daarom is het belangrijk dat je probeert te stoppen met roken.
• Ondergewicht (BMI onder 17) en overgewicht (BMI boven 35). Neem liefst al vóór je zwanger kunt worden contact op met een diëtist om op een goede manier een gezond gewicht te krijgen.
• Tandvleesontsteking. Laat tandvleesproblemen op tijd behandelen, zodat je geen ernstige tandvleesontsteking krijgt. Ga regelmatig naar de tandarts.
• Onregelmatige werktijden en nachtdiensten. Overleg met je werkgever over aangepaste werktijden. Lees op rijksoverheid.nl over je rechten op het werk tijdens de zwangerschap.
• Lichamelijk zwaar werk. Zorg dat je weet hoeveel je mag tillen en dragen. Lees de folder van het RIVM over lichamelijk zwaar werk tijdens de zwangerschap.
• Binnen 6 maanden na een zwangerschap opnieuw zwanger worden. Om dat te voorkomen kun je voorbehoedsmiddelen gebruiken.
• Een infectie. Om de bacteriën in je vagina in balans te houden, kun je beter geen vaginale douches, intiemzeep, wasgel of intieme doekjes gebruiken.
• Grote stress. Je kiest er niet voor om stress te hebben. Soms, maar niet altijd, kun je de oorzaak van de stress tijdens je zwangerschap ontdekken en er iets tegen doen. Wat kun je doen bij veel stress tijdens de zwangerschap?
• Depressie. Het is naar als je depressief bent terwijl je zwanger probeert te worden. Het is belangrijk om voor je zwanger probeert te worden met je dokter of specialist te praten over de behandeling.

Seks is er nooit de oorzaak van dat je kind te vroeg geboren wordt.

Hoe groot is de kans dat een te vroeg geboren baby blijft leven?

Wordt een baby geboren vóór 24 weken, dan overleeft hij of zij dat meestal niet. Iets meer dan de helft van kinderen die wordt geboren bij 24 weken zwangerschap blijft leven. Elke week dat een baby later geboren wordt, geeft meer overlevingskans. Na 26 weken is het al 71%, na 27 weken 80-90%, na 28 weken zelfs 95%.

Helaas overlijden er iedere dag twee baby’s door vroeggeboorte.

Ben je (bijna) tussen 24 en 26 weken zwanger en ben je in het ziekenhuis omdat jouw baby misschien binnenkort geboren wordt? Dan zijn er twee verschillende behandelingen mogelijk. De ene is niet beter dan de andere. Samen met de artsen maak je de keuze voor je baby.

De Keuzehulp Vroeggeboorte geeft informatie en helpt je bij de beslissing.

Hoe worden jij en je baby begeleid in het ziekenhuis?

Baby’s die worden geboren vóór 37 weken zwangerschap (‘prematuur’), baby’s die een achterstand hebben in gewicht of ontwikkeling maar wel op tijd zijn geboren (‘dysmatuur’) en baby’s die ziek geboren worden: ze komen allemaal op de afdeling neonatologie in het ziekenhuis.

Als je kind niet in levensgevaar is, doen artsen en verpleegkundigen er alles aan om hem of haar een goede start te bieden. Ze leggen je uit wat er met je baby gebeurt en welke behandeling je kind krijgt. Ze geven veel aandacht aan hoe je een goede band kunt opbouwen met je kind. Als ouder kun je vooral warmte en liefde aan je kind geven.

Misschien hoor je veel medische woorden. Begrijp je iets niet, vraag het dan.

Ook bij moeilijke momenten zijn de artsen, verpleegkundigen en maatschappelijk werkers er voor jullie. Om vragen te beantwoorden en te helpen bij het maken van keuzes. Er is begeleiding, ook als je baby het niet overleeft.

Lees meer over de ziekenhuisafdeling Neonatologie op de site van de ouder- en patiëntenvereniging Care4Neo.

Wat zijn gevolgen van te vroeg, te licht of ziek geboren zijn?

Een vroeggeboorte kan ook later gevolgen hebben voor de gezondheid en de ontwikkeling van je kind. Het hangt ervan af hoeveel te vroeg je baby geboren is. En hoeveel zorg je baby nodig had.

Sommige gevolgen worden al duidelijk in de eerste twee jaar. Maar andere merk je pas veel later, bijvoorbeeld als je kind op school zit.

Wat voor kan komen:

• problemen met de verstandelijke, lichamelijke of sociale ontwikkeling;
• gezondheidsproblemen als astma, diabetes, hoge bloeddruk en andere chronische aandoeningen;
• problemen met zien of horen;
• moeite hebben met leren en concentreren. Te vroeg geboren kinderen kunnen speciale steun nodig hebben op school;
• gedrags- en emotionele problemen, zoals ADHD, angst en depressie.

Niet alle te vroeg, te licht of ziek geboren kinderen krijgen problemen.

Lees op care4neo.nl over mogelijke lichamelijke problemen na een vroeggeboorte.

Wat doet een vroeggeboorte met jou?

Welke controles krijgt jouw vroeg geboren kind?

Alle baby’s in Nederland worden uitgenodigd door de Jeugdgezondheidszorg. Dus ook te vroeg, te licht of ziek geboren baby’s.

De meeste te vroeg geboren kinderen gaan ook voor controles naar de kinderarts in het ziekenhuis in de buurt. In ieder geval als ze vóór 30 weken zwangerschap zijn geboren. In sommige ziekenhuizen zijn de bezoeken aan de Jeugdgezondheidszorg gecombineerd met de afspraken bij de kinderarts. Zo hoef je minder vaak naar een afspraak. En de Jeugdgezondheidszorg werkt zo extra goed samen met de afdeling Kindergeneeskunde.

Is er bij jou niet zo’n spreekuur? Dan kun je gewoon apart naar de afspraken van de Jeugdgezondheidszorg en de kinderarts. Ze overleggen met elkaar als daar reden voor is.

Als de jeugdarts of kinderarts het nodig vindt, zal hij of zij je baby doorsturen naar bijvoorbeeld een kinderfysiotherapeut, een (preverbaal) logopedist, lactatiekundige of andere deskundige.

Kinderen die vóór 32 weken zwangerschap zijn geboren en/of onder de 1500 gram wogen bij de geboorte, krijgen begeleiding van het TOP-programma.