Ben je aan het zoeken naar het juiste voedingsschema voor je baby? Het is begrijpelijk dat je vragen hebt over hoeveel en wanneer je je baby moet voeden. Elk kind is anders en groeit in zijn eigen tempo. Jeugdverpleegkundige Sandra helpt je op weg met praktische tips voor elk levensjaar.
Een voedingsschema geeft je baby structuur en zekerheid. Het helpt je ook om te zien of je kind genoeg eet en drinkt. 'Maar het belangrijkste is dat je naar je baby luistert', zegt Sandra. 'Een schema is een hulpmiddel, geen wet. Sommige baby's hebben meer honger dan anderen.'
In de eerste weken eet je baby om de 2 tot 3 uur. Later worden de tijden tussen de voedingen langer. Je baby laat je meestal merken wanneer hij honger heeft door smakgeluiden te maken, naar de borst te zoeken, op zijn handen gaat sabbelen of met zijn handen naar zijn mond zoekt of door te huilen.
De eerste week is een periode van wennen voor jullie allebei. Je baby's maag is nog heel klein, ongeveer zo groot als een knikker. Daarom heeft hij vaak kleine beetjes voeding nodig.
In week 1 krijgt je baby ongeveer 8 tot 12 voedingen per dag. 'Dit klinkt veel, maar is heel normaal', vertelt Sandra. 'Tussen de voedingen zit vaak maar 1,5 tot 3 uur. 's Nachts kunnen de tijden iets langer zijn, maar verwacht nog geen lange nachten.'
Als je borstvoeding geeft, drinkt je baby zoveel hij wil. Je legt je baby aan zodra hij hongersignalen vertoont. Je hoeft hierbij niets op te bouwen in milliliters; je lichaam past de melkproductie automatisch aan op de vraag van de baby.
‘Bij flesvoeding begint je baby met kleine hoeveelheden van 10 tot 20 milliliter per voeding. Dit wordt in de loop van de week langzaam uitgebreid tot 90 tot 100 millliter als hij 10 dagen oud is. Je kraamhulp of verloskundige kunnen je hierin adviseren.’
Je baby heeft, totdat hij 6 maanden oud is, alleen borst- of flesvoeding nodig. Toch mag je vanaf 4 maanden, als je baby daaraan toe is, beginnen met zijn eerste hapjes. Dit is een spannende tijd voor veel ouders. Melkvoeding blijft nog steeds de belangrijkste voeding, maar je baby kan nu kennismaken met nieuwe smaken.
'Start rustig met 1 maaltijd per dag', adviseert Sandra. 'Geef je baby de tijd om te wennen aan een lepel en de nieuwe structuur. De hoeveelheid is nog niet zo belangrijk, het gaat om het leren eten.'
De voeding per dag vanaf 6 tot 8 maanden: 4 tot 5 melkvoedingen en 1 tot 2 momenten met vaste voeding. Vanaf 10 maanden is het 3 melkvoedingen en vaste voeding zoals groente, fruit en brood. Begin bijvoorbeeld met wat fruithapjes na de middag melkvoeding. Variatie in voeding helpt je baby verschillende smaken te leren kennen.
Als je baby 1 jaar wordt, eet hij steeds meer mee met het gezin. Het aantal melkvoedingen wordt minder, meestal 2 keer per dag, niet voor het slapen gaan. Vaste voeding wordt nu belangrijker voor zijn groei en ontwikkeling.
Een dagschema voor een eenjarige kan er zo uitzien: ontbijt, tussendoortje, lunch, tussendoortje en avondeten. Melkvoeding voor het slapengaan is niet meer nodig. Wil je toch een warme melk geven? Geef dit liever uit een beker in plaats van uit een zuigfles en poets daarna de tanden. 'Probeer zoveel mogelijk met de pot mee te eten', vertelt Sandra. 'Je kind leert door na te doen en samen eten is gezellig.'
Water wordt nu ook belangrijk. Je kind heeft elke dag voldoende water nodig naast de melkvoeding. Een bekertje water bij elke maaltijd is een goed begin.
Luister naar je baby. Hongergeluiden klinken anders dan andere huilgeluiden. Je baby steekt vaak zijn tong uit of sabbelt aan zijn handen of maakt smakgeluiden.
Maak het gezellig. Oogcontact en praten tijdens het voeden helpt bij de band met je baby. Ook baby's van 6 maanden vinden dit fijn.
Wees geduldig bij nieuwe hapjes. Het kan 8 tot 10 keer duren voordat je baby een nieuwe smaak lekker vindt. Geef niet te snel op.
Plan rust in. Voedingsmomenten kunnen lang duren, zeker in het begin. Zorg dat je zelf ook comfortabel zit.
Het aantal flessen dat je baby nodig heeft, hangt af van zijn leeftijd en gewicht. In het begin zijn dit er 8 tot 10 per dag. Vanaf 4 maanden drinkt je baby ongeveer 4 tot 5 flesvoedingen per dag. Zorg dat er nog meer dan 200 milliliter in 1 fles zit.
'Een vuistregel is 150 milliliter per kilo lichaamsgewicht per dag', legt Sandra uit. 'Een baby van 4 kilo heeft dus ongeveer 600 milliliter per dag nodig. Verdeel dit over 6 flessen van 100 milliliter. Maar dit zijn richtlijnen, geen exacte cijfers.'
Rond 6 maanden, als je flesvoeding combineert met vaste voeding, heb je minder flessen nodig. Meestal zijn dit er dan 3 tot 4 per dag.
Een voeding om de 3 uur is een goede richtlijn, maar niet verplicht. Vooral in het begin kan je baby vaker honger hebben. 'Kijk vooral naar je baby', adviseert Sandra. 'Hij laat je wel weten wanneer hij honger heeft.'
Sommige baby's hebben een natuurlijk ritme van elke 2,5 uur, andere van elke 4 uur. Dit kan ook per dag verschillen tijdens groeiperiodes. Goede slaapgewoonten kunnen helpen bij regelmatige voedingstijden.
Na 3 maanden krijgen veel baby's meer regelmaat. Ze kunnen dan vaak 4 tot 5 uur tussen de voedingen aan. 's Nachts kunnen de tijden nog langer worden.
Je baby communiceert op verschillende manieren dat hij honger heeft. Huilen is meestal het laatste signaal. Eerder zie je andere tekenen zoals onrustig worden, zijn hoofd draaien of zijn mond openen.
Ook laat je baby merken wanneer hij genoeg heeft gehad. Hij draait zijn hoofd weg, duwt het lepeltje weg of sluit zijn mond. 'Respecteer deze signalen', zegt Sandra. 'Dwing je baby nooit om meer te eten dan hij wil.'
Als je twijfelt of je baby genoeg groeit, houd dan de groeicurve in de gaten. Tijdens de controles bij het CJG kijken we hier samen naar.
Heb je vragen over het voeden van je baby of wil je persoonlijk advies over een voedingsschema? Neem gerust contact met ons op. Onze professionals denken graag met je mee.
